समुदाय स्वास्थ्य र शिक्षामा सुदृढिकरणका लागि पहल परियोजना टीकापुर अस्पतालको सारथि बनेको छ । यो परियोजना कोइकाको आर्थिक सहयोगमा रोज क्लब इन्टरनेशनल (आरसिआई) र सेवक नेपालको संयुक्त साझेदारीमा सञ्चालित छ ।  

२०७६ असारबाट लागु भएको परियोजनाले अस्पताललाई स्वास्थ्य उपकरण, जनशक्ति (स्वास्थ्यकर्मी), उनीहरुको क्षमता अभिवृद्धि र कोभिड–१९ रोकथाममा सहयोग गरिरहेको छ । उसले हालसम्म २ करोड ७० लाख रुपैयाँ भन्दा बढी सहयोग गरेको छ । जसमध्ये १ करोड ५० लाख रुपैयाँको स्वास्थ्य उपकरण र १ करोड २० लाख रुपैयाँ बराबरको कोभिड सुरक्षा सामग्री रहेको छ । परियोजनाकै सहयोगमा अस्पतालमा डिआर एक्सरे मेसिन, टोकन सिस्टम, एनेस्थेसिया मेसिन, अल्ट्रासाउण्ड लगायतका स्वास्थ्य उपकरण जडान भएका छन् ।  

परियोजनाले मातृ शिशु स्वास्थ्यलाई ध्यानमा राखेर अस्पतालमा आफ्नै खर्चमा एकजना स्त्रीरोग विशेषज्ञ र २ जना स्टाफ नर्स राखेको छ । परियोजनाको सहयोगमा स्त्रीरोग विशेषज्ञसहितको सेवा पाएपछि यस क्षेत्रका बासिन्दाले राहत महसुुस गरिरहेका छन् । उनीहरुले सानो समस्या आउँदा नेपालगञ्ज लगायतका ठाउँमा जानुपर्ने बाध्यताबाट छुट्कारा पाएका छन् ।  

परियोजनाले अन्य स्वास्थ्यकर्मीहरुलाई आवश्यक पर्ने तालिमका कार्यक्रमहरु समेत सञ्चालन गर्ने गरेको परियोजना व्यवस्थापक भीमबहादुर साउँदले जानकारी दिए । उनले अस्पतालले माग गरे अनुसार परियोजनाले काम गरिरहेको बताए । ‘आवश्यकता अनुसार काम गरिरहेका छौं’ उनले भने, ‘अस्पतालले माग गर्छ हामी पूरा गर्ने कोशिस गर्छौ ।’

परियोजनाले कोभिड–१९ महामारीको समयमा समेत अस्पताललाई निकै धेरै सघाएको छ । उसले अस्पतालमा कोभिड–१९ लक्षित थुप्रै उपकरण जडान गरेको छ । परियोजना व्यवस्थापक साउँदका अनुसार पछिल्लो समय एचडियु÷आईसियु सेटअप, आईपिसी टे«निङ र आर्टियल ब्लड ग्यास एनालायजर उपलब्ध गराईएको छ । यसले कोरोना संक्रमितको उपचारमा सहयोग पुगेको परियोजना व्यवस्थापक साउँदले बताए ।  

परियोजनाले अस्पताललाई आवश्यक पर्ने अक्सिजन कन्सिडेटर, पिपिई सेट, मास्क र सेनिटाइजर लगायत अन्य कोभिड सुरक्षा सामग्री उपलब्ध गराएको छ ।

परियोजनाका कारण अस्पतालले प्रदान गर्दै आएको सेवासुविधामा बढोत्तरी भएको मेसु डा. रेमकुमार राईले जानकारी दिए । उनले परियोजनाले उपलब्ध गराएको स्वास्थ्य उपकरणका कारण काम गर्न निकै सहज भएको बताए । ‘स्वास्थ्यकर्मी भएर मात्रै हुँदैन । त्यसका लागि उपकरण चाहिन्छ । हामीसँग उपकरण अभाव थियो’, उनले भने,‘परियोजनाले सहयोग गरेपछि काम गर्न सहज भयो ।’

कोभिड–१९ महामारीको दोस्रो भेरियन्टमा अस्पतालले राम्रो काम गरेको छ । अस्पतालले कतिपय कुरामा सरकारको मुख ताक्नु परेन । त्यसका पछाडी मुख्य भूमिका परियोजनाको रहेको अस्पताल विकास समितिका अध्यक्ष दीपकबहादुर रावल बताउँछन । ‘सरकारको मुख ताकेर बस्नु परेन’, उनले भने,‘परियोजना विषम परिस्थितिमा टीकापुर अस्पतालको सारथि बन्यो ।’ उनले पछिल्लो समय परियोजनाले सरकारको भन्दा धेरै सहयोग गरेको दावी गरे ।  

परियोजनाले अस्पताललाई मात्रै हैन टीकापुर नगरपालिकालाई समेत कोभिड–१९ रोकथाम लक्षित सामग्री प्रदान गरेको छ । उसले नगरवासीहरुलाई स्वास्थ्य सचेतता सम्बन्धी जनचेतनामूलक कार्यक्रम समेत सञ्चालन गर्दै आएको छ ।  

यसअघि समेत कोइकाको सहयोगमा टीकापुर क्षेत्रमा स्वास्थ्यमा थुप्रै काम भएको छ । कोइकाले केही वर्षअघि टीकापुर नगरपालिका र जानकी गाउँपालिकाका विभिन्न ठाउँमा भवन निर्माण गरेको छ । जुन भवनमार्फत अहिले स्थानीय पालिकाहरुले स्वास्थ्य सेवा दिईरहेका छन् ।